Feitoria Do Cacao Costa Rica Maleku 76 % Chocolate Negro ciemna z Kostaryki

Z opisu tej czekolady dowiedziałam się, że Kostarykę uznaje się za jeden z najbardziej zaawansowanych krajów pod względem ochrony środowiska. Ciekawe. Wulkaniczne pasmo górskie biegnące przez centrum kraju jakoś odciągało moje myśli od tych kwestii. Acz że przyroda jest tam bogata to łatwo się domyślić po rozmaitości nut czekolad z kakao stamtąd. A to, z którego zrobiono tę czekoladę, Kakao Upala, pochodzi dokładnie z okolic granicy z Nikaraguą. Po podtytule tabliczki, Maleku, chyba śmiało można stwierdzić, że pochodzi od rdzennych mieszkańców, plemienia właśnie o nazwie Maleku. Liczy ono zaledwie 650 osób, która żyje w rezerwacie i jest znane z głębokiej więzi z naturą i lasem deszczowym. Ogromną wagę przywiązują do ochrony środowiska. Producent zdradził, że ze względu na niewielką goryczkę i kwaskowatość, a co za tym idzie wyższą słodycz, tego kakao zdecydował się zwiększyć zawartość kakao. Ponoć wyjątkową dla nich, co jednak musiało się na przestrzeni lat zmienić, bo w internecie widziałam też czekoladę z Kostaryki o zawartości 92% tej marki.

Feitoria Do Cacao Costa Rica Maleku 76 % Chocolate Negro to ciemna czekolada o zawartości 76% kakao z Kostaryki, z rezerwatu Maleku (okolic miasta Guatuso).

Po otwarciu poczułam wyrazisty, słodko-pieczony zapach ciastek z rodzynkami i orzechami. Oczami wyobraźni zobaczyłam mieszankę laskowych, ziemnych i włoskich, może też migdałów. Większość  osiadła w słodkich, ciastkowych realiach, a tylko włoskie wiązały się też z subtelną goryczką. W tej kryła się jeszcze jakaś trudna do uchwycenia przyprawa. Słodycz ciastkowa mieszała się z bardzo słodkim ciastem banoffee z bardzo dojrzałymi bananami i śmietanką. Odnotowałam nawet wręcz lukrową mgiełkę. Przeplótł to soczysty kwasek jakby egzotyczniejszych truskawek, truskawek z nutą ananasa lub może anansowych truskawek (biała odmiana, tylko o niej czytałam, ale nie jadłam)?

Kiedy ją łamałam, tabliczka głośno trzaskała. Brzmiała na dosadną i konkretną, a w dotyku wydała mi się obiecywać i lekką suchość, i kremowość.

W ustach rozpływała się powoli, racząc mnie masywną gęstością i wyważoną, nie za silną, maślaną tłustością. Wydawała się bardzo pełna (trochę jak masła orzechowe?). Mimo całościowej konkretności, wykazywała też wysoką kremowość, mieszkającą się z subtelnym, pylistym wrażeniem. Czasem w kremowość wkradała się marginalna wodnistość.

W smaku pierwsza przywitała mnie wysoka słodycz, jak się po chwili okazało, słodkiego, mleczno-maślanego toffi. Toffi miękkiego i ciągnącego, a okrywające orzechy.

Spod toffi powoli wyłaniały się orzechy głównie laskowe, ale nie tylko... Wyobraziłam sobie jakieś ciasto-ciastka z masy toffi z laskowcami na kruchym spodzie. To przede wszystkim. A obok laskowców przewijały się fistaszki i chyba migdały. Wszystkie lekko podpieczone, naturalnie słodkie i mieszające się z toffi.

W oddali zaznaczyła się łagodna gorzkość. Ogrom orzechowości zasugerował jej orzechy włoskie, acz one stały jakby obok, nie weszły w tę słodką mieszankę.

Ciastkowość zaczęła przybierać na słodyczy - ta wzrosła do dość wysokiego poziomu za sprawą bananów, wkomponowanych w słodkie ciasto banoffee. Słodki, maślany kruchy spód i ogrom bardzo słodkich bananów mieszał się ze śmietanką. Toffi przeszło do  roli dodatku, a w tej wizji coraz większą rolę zaczęła odgrywać śmietanka. Śmietanka dosadna w niemal... alkoholowo-likierowy sposób?

Mniej więcej w połowie rozpływania się kęsa przemknął subtelny kwasek. Pomyślałam o truskawkach w bardziej egzotycznym wydaniu. Być może to te białe ananasowe albo po prostu mieszanina truskawek i ananasa... Ogólnie nie było to jednak za silne i zaraz zaczęło się rozmywać.

Goryczka nieco się nasiliła, przywodząc na myśl niejednoznaczne przyprawy... Jakąś gorzkawo-wytrawniejszą, nieuchwytną porządnie... Gorczycę? Kolendrę?

Owocom spodobała się ta dość silna słodycz wypieku... ciastek konkretnie. Zmieniły się w rodzynki, dodane do ciastek z orzechami. Tu dowodziły laskowe, ale i fistaszki chyba się przewijały.

Ciągle rosnąca słodycz pokierowała śmietankę w lukrowym kierunku. Do głowy przyszły mi lukrowane ciastka i lukier nieco bardziej śmietankowy (nie taki czysto, chamsko cukrowy). Owoce i orzechy na dobre osiadły w krucho-maślanych, ciastkowo-wypiekowych realiach.

Przyprawy za sprawą ogólnej słodyczy nieco złagodniały i bogata orzechowość znów zawróciła goryczkę ku włoskim, a do tego... chyba odnotowałam tam troszeczkę kawy.

Po zjedzeniu został posmak śmietankowego toffi, śmietankowego lukru, przełamanego subtelnym kwaskiem rodzynek i czegoś truskawkowo-egzotycznego, dziwnych ananasowych truskawek oraz lekką goryczką orzechów włoskich i przypraw, które aż troszeczkę gryzą w język.

Całość wydała mi się za słodka w dziwny, niby lukrowy, ale nie cukrowy, bardziej lukrowo-śmietankowo-ciasteczkowy sposób oraz ogólnie łagodna, ale nie bez charakteru. Akcenty truskawkowo-ananasowe, potem rodzynkowe oraz goryczka orzechów włoskich, przypraw i kawy urozmaiciły motywy toffi z orzechami, banoffee oraz ciastek z orzechami.

Przypomniała mi się Chapon Costa Rica Cacao Rare o nutach lukrowo-śliwkowych. Chyba faktycznie to kakao już takie słodkie bywa. Nie jest to jednak nuta, którą zawsze czuję w czekoladach z Kostaryki, co też świadczy o bogactwie regionu.

ocena: 8/10

kupiłam: nie pamiętam

cena: chyba około 30 zł (za 50 g)

kaloryczność: 586 kcal / 100 g

czy kupię znów: nie

Skład: ziarno kakaowca, cukier trzcinowy, tłuszcz kakaowy

Feitoria Do Cacao Peru Maranonn 72 % Chocolate Negro ciemna

Portugalskiej marce Feitoria Do Cacao już jakiś czas temu postanowiłam się przyjrzeć, jednak potem... trochę zapomniałam, inne marki zajmowały mi głowę itd. W końcu nadarzyła się okazja, bo znalazłam ich tabliczki na polskiej stronie. Co ciekawe, chcąc przygotować posta pod recenzję i przypomnieć sobie, na jakiej dokładnie... Nic nie mogłam znaleźć. Z historii skrzynki mailowej, przelewów, zbieranych rachunków i pdf'ów z zamówieniami to zamówienie wyparowało. Dziwne. Miałam jednak nadzieję, że dziwa na tym się skończą, a dalej będzie już miło. Jak przeczytałam w opisie tej tabliczki, zrobiono ją z rzadkiego kakao Puro Nacional z Peru, ponoć wymarłego 100 lat temu. Po badaniach DNA w 2009 okazało się jednak, że ziarna z doliny Marañón były identyczne z ziarnami zaginionego kakao peruwiańskiego Puro Nacional, obecnie kojarzonego głównie z Ekwadorem. Rosną one na na wysokości powyżej 1000 metrów, a jakieś 40% ziaren jest biała.

Feitoria Do Cacao Peru Marañón 72 % Chocolate Negro to ciemna czekolada o zawartości 72% kakao z Peru Nacional, z regionu Maranon.

Po otwarciu poczułam słodki motyw ni likieru, ni wina owocowego czerwonego. Bardzo słodkiego w niemal uroczy sposób, alkoholowego subtelnie, a mieszającego się ze słodkimi malinami i kwiatami. I drobnym akcentem dżemu winogronowego? Słodycz kompozycji była wysoka, ale głównie owocowa. Karmel tylko trochę się do owoców podkradł. Odlegle zaznaczył się jakiś cytrus, a mi przez myśl przeszedł jeszcze sok pomarańczowy i w porywach niemal nieuchwytny likier też chyba pomarańczowy, ale w wydaniu słodko-soczystym, bez żadnej goryczki, skórkowości etc. Obok tego wszystkiego zaznaczyła się jeszcze poważna, spokojna rozgrzana ziemia i delikatny orzechowo-maślany akcent. Kremu orzechowo-pomarańczowego?

Tabliczka była twarda oraz pylista w dotyku. Łamana, trzaskała donośnie i głośno.

W ustach rozpływała się bardzo gęsto i adekwatnie do tego powoli. Była maślano, ale nie za mocno, tłusta, a także kremowa. Niemal do końca zachowywała masywność i w zasadzie kształt, ale nie wydawała się twarda. Raczej jak... konkretne masło orzechowe? Z leciutkim pylistym efektem.

W smaku pierwsza rozbrzmiały słodkie, wyraziste kwiaty, do których po chwili dołączył słodki dżem lub wręcz bardzo słodka amerykańska galaretka "jelly" z ciemnych granatowych winogron.

Odnotowałam delikatną cierpkość - raczej nie owocową, ale winogrona były tak "energiczne", że starały się ją wciągnąć w swój motyw. Ich owocowość zrobiła się nieco poważniejsza, bo przeplotło ją mocno owocowe, a mało alkoholowe wino. Wino czerwone, ale bardzo łagodnie i słodkie. Podkreślało ciemne, słodkie winogrona.

Cierpkość na boku wyszła trochę... kwiatowo? Nasilająca się nuta kwiatów związała się jednak głównie ze słodyczą. Pomógł jej palony karmel, którego też nie brakowało.

Na wzrost słodyczy nieowocowej, winogrona i słodkie owocowe wino przywołały na pomoc... maliny? Maliny jako dżem lub przecier malinowy.

Cierpkość wzbogaciła się o delikatną gorzkość, a do kompozycji zawitała ziemia. Ziemia rozgrzana. Cierpkość trzymała się od tej pory głównie gorzkości, jednak poprzez kwiaty raz po raz podkradała się tez do owoców. Ogólnie więc gorzkość osiągała jedynie średni poziom - większość nut grała bowiem na słodko.

Mniej więcej w połowie rozpływania się kęsa w owocowej strefie dominowała wizja musu malinowego, winogrona granatowe stały się jedynie echem. Głównie słodkim, choć leciutko cierpkawym echem. Subtelna, szlachetna alkoholowość też nie odpuszczała.

W oddali pojawiła się w tym czasie drobna maślaność, a po chwili cytrusowa nuta. Pomyślałam o soku, jednak ze względu na alkohol, zaraz zmienił się w pomarańczowo-kwiatowy likier. Z maślanością zaczęły się trochę spierać.

W tym czasie ziemia za sprawą kwiatów przeszła w nieco bardziej herbaciany motyw. Owoce przemieszały się z karmelem i ogólnie jako owoce trochę osłabły... Tylko karmelowi podszepnęły bardziej owocowy motyw brandy/koniaku. Wtedy maślaność zaczęła robić drobne aluzje do... nerkowców? Winogronowy dżem wydawał się czysto słodki, że aż mało winogronowy... Winy za to owszem. Nagle okazało się, że... pomarańcza ma więcej do powiedzenia. Otarła się o herbatę, po czym...

Pogodziła się z maślanością, układając się z nią w wizję czekoladowego kremu na bazie nerkowców z nutą pomarańczy.

Nuty ziemi i herbaty starały się utrzymać gorzkość, ale i je w końcu otuliła słodycz kwiatów i karmelu. Kwiaty bardzo zmotywował do działania herbaciany klimat, a karmel... Karmel wykorzystał to, że owoce słabły. Karmelowa brandy na koniec wysunęła się niemal na sam przód.

Po zjedzeniu został posmak kwiatów i maślano-nerkowcowego kremu, dosłodzonych palonym karmelem i lekkim, owocowo słodkim alkoholem. Za nim zaznaczył się niemal uroczo słodki malinowo-winogronowy mus i bardzo nieśmiały cytrus. Gorąca ziemia, zaparzona herbata przełożyły się na drobną cierpkość.

Czekolada była smaczna i ciekawa, jednak niestety dla mnie trochę za słodka. Większość nut wyszła bowiem na słodko. Owoce - granatowe winogrona, maliny i cytrusy, w zasadzie głównie pomarańcza - zdecydowały się serwować dżemy, przeciery, wino i likiery. Nie były zbyt kwaśne. Gorzkości trochę czułam, jednak wolałabym, by nuty ziemi i herbaty zagrały odważniej. Wydawały się wycofane. Za to kwiaty i karmel wyłaniały się, skąd się tylko dały. I one, i te owoce wyszły smacznie, jednak wolałabym, by było ich czuć trochę mniej.

ocena: 8/10

kupiłam: nie pamiętam

cena: chyba około 30 zł (za 50 g)

kaloryczność: 596 kcal / 100 g

czy kupię znów: nie

Skład: ziarno kakaowca, cukier trzcinowy, tłuszcz kakaowy

Feitoria Do Cacao Republica Dominicana Zorzal 82 % Chocolate Negro ciemna z Dominikany

Jesienią 2023 doszła do mnie smutna informacja, że coraz gorzej wiedzie się Sekretom Czekolady, jedynemu takiemu sklepowi w Polsce, więc musiałam bardziej zainteresował się ofertą zagranicznych sklepów internetowych. Choć kupowanie w ten sposób wychodzi drożej, to jednak dało mi możliwość poznania nowych marek. Zamówiłam kilka tabliczek różnych producentów, a poznawanie postanowiłam zacząć od Feitoria Do Cacao. Przy wyborze niczym szczególnym się nie kierowałam. Z internetu dowiedziałam się, że to portugalska marka założona przez pasjonatów Tomoko Suga i Sue Tavares po tym, jak odbyli podróż do Sao Tome. Zobaczyli tam smutne warunki niektórych farmerów, zajmujących się kakao i postanowili łożyć pieniądze na podwyższenie ich, by mieć jakościowe kakao. Obie strony na tym skorzystały, bo marka od 2017 roku zdobyła całe mnóstwo nagród.

Tę konkretną tabliczkę zrobiono z kakao Zorzal, pochodzącego z sanktuarium dla ptaków Reserva Zorzal, który ma na celu utrzymanie naturalnych warunków dla ptaków oraz kakao i orzechów makadamia. Farma kakao i fermentownia zajmują tam jakieś 130 akrów. 

Feitoria Do Cacao Republica Dominicana Zorzal 82 % Chocolate Negro to ciemna czekolada o zawartości 82% kakao z Republiki Dominikany, z prowincji Duarte, z rezerwatu Zorzal.

Po otwarciu poczułam zapach kwaskawych nektarynek, może z lekkim echem brzoskwiń oraz słodkich bananów, mieszających się z czerwonymi porzeczkami oraz suszonymi czerwonymi owocami: wiśniami i żurawinami. Czerwone wplotły wątek syropu z czerwonych owoców, łączącego słodycz z soczystą kwaśnością. W tle przewinęła się też soczyście-goryczkowata pomarańcza. Słodycz była stonowana, jakby zgaszona, ale wyraźna. Przedstawiła maślano-mleczny, niemal karmelkowy karmel. Karmel z gorzkością dymu i drzew, pewnym charakternym wędzeniem, połączyły prażone orzeszki arachidowe.

Twarda tabliczka wydała mi się lekko pylista w dotyku. Łamała się z głośnym, donośnym trzaskiem.

W ustach rozpływała się powoli i bardzo gęsto. Cechowała ją tłusto-maślana kremowość. Kawałek czekolady zmieniał się w masywną masę, kojarzącą się z gładkim i jednocześnie pyliście-aksamitnym masłem orzechowym. Z czasem zaserwowała też jakby zagęszczoną, pylistą (np. jakiegoś sosu) soczystość oraz po prostu lekko pylisty efekt.

W smaku najpierw zabłysły kwaśne, soczyste i świeże wiśnie, a zaraz dołączyły do nich czerwone porzeczki. Wiśnie skierowały się w stronę czegoś wiśniowego, słodszego i delikatniejszego, a porzeczki wyszły na przód, zupełnie dominując. W soczystości poczułam pewną świeżość, przywodzącą na myśl też całe krzaczki z porzeczkami.

Wyłapałam jakby jakieś... wodniste owoce? I kwaśne, jeszcze twarde nektarynki na pewno. W tle przekradły się kwaśno-goryczkowate pomarańcze. Z czasem ich cały czas pojawiające się wtrącenia wydawały się bardzo istotne (jakby stanowiły siłę napędową soczystości?).

Pojawiła się jednak także słodycz, reprezentująca banany. Dosłodziły one całkiem porządnie, mimo że trzymały się raczej tyłów. Odważyły jednak maślano-mleczny karmel.

Wyłoniła się gorzkość, jakby tak... popiół zaczął przygotowywać grunt pod cały gorzki bukiet. W zasadzie już jego gorzkość była dość wysoka. Momentalnie wszystko osnuł dym. Pomyślałam o lekko kwaskawym kadzidle, bo porzeczki nie odpuszczały. Smak dymu bardzo wzrósł, rządząc kompozycją.

Maślano-mleczny karmel nieco mu się podporządkował, ale nie wydał mi się jakoś szczególnie mocno palony, a kontrastowo karmelkowy. Karmelki jawiły się jako... uległe? Acz kryły w sobie troszeczkę słodkiej paloności. Maślaność też nie odpuszczała. Była wyraźna, acz nie pchała się na pierwszy plan.

Gorzki dym i owoce mniej więcej w połowie rozpływania się kęsa zaobfitowały w soczyste wędzenie. Wyobraziłam sobie palone drewno z drzewek owocowych, a także wędzono-suszone owoce. Przedstawiły się suszone wiśnie i żurawiny. Były kwaśno-słodkie, soczyste właśnie w cięższy, wędzony sposób.

Banan z tła dodał pewnej lekkości słodyczy, acz sam starał się zbytnio nie wyłaniać. Pomarańcze zrobiły się słodsze, choć goryczkę zachowały.

Gorzkość roztaczała się wszędzie wokół. Dym kłębił się, a jednak... pojawiło się i złagodzenie. Maślany karmel przywołał fistaszki. Harmonijnie splotły słodycz z gorzkością mocno prażonym smakiem. Niektóre musiały być aż wyprażone za mocno, z pewną goryczką. Wyobraziłam sobie za mocno przypieczoną orzechową granolę z dodatkiem skórki pomarańczowej. Do tego czułam sporo gorzkości orzechowych skórek. 

Pojawiły się też goryczkowate drzewa. Pomyślałam o drzewkach owocowych. Gorzkość stojąca na pierwszym planie wydała mi się jakby podlana sokiem z czerwonych porzeczek. Sokiem albo... syropem z czerwonych owoców? Winem?

W wyobraźni zobaczyłam mocno maślane bułeczki z kwaśno-słodkim nadzieniem z czerwonych porzeczek. Słodkim, ale robiącym też aluzje do cierpkiego wina. Owoce ogólnie zrobiły się bardziej cierpkie. Do czerwonych dołączyły jakieś ciemniejsze.

Pod koniec do gorzkości doszły przyprawy: pieprz i kardamon. Zupełnie, jakby syrop z czerwonych porzeczek, wiśni i żurawin, właśnie nimi przyprawić. Mignęło mi też grzane wino z pomarańczą, a  drzewno-orzechowy akcent niemal odpuścił.

W posmaku zostało sporo dymu, jakby kryjącego fistaszki. W przypalonej granoli? Do tego czułam cierpko-ściągające czerwone owoce jako syrop lub wino oraz cytrusowo rześką goryczkę pomarańczy. Z czerwonych owoców głównie wiśnie i porzeczki. Do tego ostała się łagodna słodycz maślano-bananowa. Jakby z jakiś łagodnie karmelowo-maślano-bananowych słodkości (np. jako nadzienei czekolady). 

Całość była dobra i ciekawa. Debiut czerwonych owoców, ogólna kwaśność z akcentami pomarańczy  poskromiona przygaszoną słodyczą bananów i maślanego karmelu zacnie zgrały się z intensywną gorzkością dymu. Prażone orzeszki arachidowe zacnie zespoiły wszystko, a akcenty drzew i końcówka z przyprawami, syropami owocowymi dodała pazura. Motyw orzechowej granoli i to, jak pomarańcza "dodawała się" do wszystkiego wydały mi się interesujące.

Zupełnie nie przypominała np. cytrusowo-orzechowo-herbacianej Karuny Chocolate Dominican Republic Dark Chocolate 80 %. Choć i w podlinkowanej czułam suszone owoce, były inne, tak jak orzechy (włoskie). 

Karmelem, owocową kwaśnością i dymem bliżej jej już było do Czarnej Czekolady Dominikana 77 %, ale też bardzo podobne nie były. W niej owoce czerwone pojawiały się, a Feitoria oparła owocowość na nich.

ocena: 9/10

kupiłam: chocoladeverkopers.nl

cena: 5.95 € (za 50g; około 27 zł)

kaloryczność: 580 kcal / 100 g

czy kupię znów: nie

Skład: ziarna kakao, cukier trzcinowy, tłuszcz kakaowy